مذاکره ایران با سه کشور اروپایی در استانبول؛ مکانیسم ماشه روی میز.

 مذاکره ایران با سه کشور اروپایی در استانبول؛ مکانیسم ماشه روی میز.

 این مذاکرات در محل کنسول‌گری ایران در استانبول هم‌اکنون آغاز شده و تا ساعات اولیه بعدازظهر ادامه خواهد یافت.این نخستین دور از این مذاکرات میان ایران با سه کشور اروپایی باقی‌مانده در برجام پس از جنگ ۱۲ روزه ماه گذشته میان اسرائیل و جمهوری اسلامی است که در آن بمب‌افکن‌های آمریکایی به دستور دونالد ترامپ سه سایت اصلی هسته‌ای ایران را بمباران کردند.ایران مجید تخت‌روانچی و کاظم غریب‌آبادی، دو معاون عباس عراقچی، را برای این مذاکرات راهی استانبول کرده است. جمهوری اسلامی ایران در آغاز این هفته از موافقت با درخواست سه کشور اروپایی برای ازسرگیری مذاکرات خبر داد.به گزارش خبرگزاری‌ها، مذاکرات استانبول بر احتمال اعمال دوباره تحریم‌ها علیه ایران بر اساس «سازوکار ماشه» که در برجام، توافق هسته‌ای ده سال پیش میان قدرت‌ها با ایران، پیش‌بینی شد، متمرکز است.یک دیپلمات اروپایی به خبرگزاری آسوشیتدپرس گفت «مکانیسم ماشه» همچنان به روی میز است اما به ایران پیشنهاد خواهد شد که در صورت تعامل دیپلماتیک «معتبر»، احتمال تأخیر در فعال کردن این سازوکار وجود دارد.این دیپلمات که نامش برده نشد، «تعامل دیپلماتیک معتبر» از سوی ایران را شامل «ازسرگیری همکاری کامل با آژانس بین‌المللی انرژی اتمی و رفع نگرانی‌ها در مورد ذخایر اورانیوم غنی‌شده ۶۰ درصدی» توصیف کرد.رهبران اروپایی پیشتر تهدید کرده بودند که اگر پیشرفت مورد نیاز برای مهار برنامه هسته‌ای ایران تا ۹ شهریور به دست نیاید، تحریم‌ها از آن روز از سرگرفته خواهد شد.

به توصیف رویترز، بخشی از تعهداتی که سه کشور اروپایی از ایران می‌طلبند، از سرگیری مذاکرات هسته‌ای تهران با آمریکا، همکاری کامل با آژانس بین‌المللی انرژی اتمی و ارائه گزارش کامل درباره ذخایر اورانیوم غنی‌شده با درصد بالاست.یک مقام دولت آمریکا دراین زمینه به رویترز گفت «آمریکا با تروئیکای اروپایی» هماهنگ است.عباس عراقچی پنجشنبه در تهران گفت هدف نشست استانبول (برای جمهوری اسلامی) این است که اروپا بداند پس از جنگ ۱۲ روزه «مواضع ما تغییر نکرده و به‌خصوص به غنی‌سازی ادامه خواهیم داد».کاظم غریب‌آبادی که روز چهارشنبه در نشست شورای امنیت سازمان ملل در نیویورک شرکت کرد، روز پنج‌شنبه در پیامی در شبکه ایکس از سه شرط جمهوری اسلامی ایران تهران برای از سرگیری مذاکرات با آمریکا خبر داد.او نوشت آمریکا باید اعتماد ایران را جلب کند، از مذاکره برای دستورکارهای پنهان مانند اقدام نظامی استفاده نکند و حقوق ایران را تحت معاهده عدم اشاعه، شامل غنی‌سازی، به رسمیت بشناسد.غریب‌آبادی که پیشتر نماینده ایران در آژانس بین‌المللی انرژی اتمی نیز بوده، پیش از ترک نیویورک به سوی استانبول هشدار داد که در صورت فعال شدن «سازوکار ماشه»، برای ایران «گزینه خروج از ان‌پی‌تی، پیمان منع گسترش تسلیحات هسته‌ای، همچنان روی میز است».تهران پس از جنگ اخیر همکاری با آژانس بین‌المللی انرژی اتمی را به حالت تعلیق درآورده و رافائل گروسی، مدیرکل آژانس را به عنوان فردی که با گزارش‌های خود در مورد برنامه هسته‌ای ایران زمینه حملات اسرائیل را فراهم کرد، جلوه داده است.

بهروز کمالوندی، سخنگوی سازمان انرژی اتمی ایران، نیز یک روز پیش از مذاکرات استانبول گفت صنعت هسته‌ای در کشور ما «ریشه دارد» و «دوباره خود را شکوفا می‌کند».اسرائیل گفته است اگر ایران برنامه نابودشده هسته‌ای و صنایع ضربه‌خورده موشک‌های دوربرد خود را از سربگیرد، بار دیگر به ایران حمله خواهد کرد.به گزارش رویترز، ران درمر، وزیر امور راهبردی اسرائیل، پنجشنبه در پاریس با مقاماتی از فرانسه درباره مذاکرات استانبول گفت‌وگو کرده بود.اسرائیل که برنامه هسته‌ای جمهوری اسلامی ایران  را «تهدید حیاتی فوری» برای خود می‌دانست و با آن انگیزه شش هفته پیش حملات هوایی به اهداف هسته‌ای و نظامی در ایران را آغاز کرد، از سه کشور اروپایی خواسته است منتظر نتایج مذاکرات با ایران نمانده و «سازوکار ماشه» را به‌سرعت اجرایی کنند.در حدود یک سال کار دولت پزشکیان، تا پیش از این تهران در چهار دور مذاکرات با سه کشور اروپایی در نیویورک، استانبول و ژنو شرکت کرد اما مانند پنج دور مذاکراتش با آمریکا که آن نیز به تناوب در مسقط و رم برگزار می‌شد، حاصلی نداشت و سرانجام کار را به جنگ اخیر کشاند.هدف نهایی سال‌ها مذاکرات و کوشش‌های آژانس بین‌المللی انرژی اتمی کسب اطمینان از این است که برنامه هسته‌ای ایران در مسیر دستیابی به بمب اتمی قرار ندارد، اما جمهوری اسلامی هنوز نتوانسته این ادعای پیوسته خود را به جامعه جهانی بقبولاند.